طب کار پویه بهداشت حرفه‌ای طب کار عوامل فیزیکی زیان اور در محیط (پرتو) و تعیین سختی کار کارگران

طب کار عوامل فیزیکی زیان اور در محیط (پرتو) و تعیین سختی کار کارگران



طب کار عوامل فیزیکی زیان اور محیط پرتو  و تعیین سختی کار کارگران

در مقوله طب کار عوامل فیزیکی زیان اور محیط پرتو و بررسی شرایط کارمندان و کارگران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.طب کار عوامل فیزیکی زیان اور محیط پرتو
لذا مرکز تخصصی طب کار پویه واقع در غرب تهران با همکاری با مراکز بهداشت حرفه‌ای تهران , شرایط
کارگاهها و کارخانه‌ها را به لحاظ استاندارد های طب کار عوامل فیزیکی زیان اور محیط پرتو 
جهت تعیین سلامت محیط
و تعیین سختی کار کارگران و کارمندان مورد بررسی قرار میدهد.طب کارعوامل فیزیکی زیان اور پرتو

پرتو های نامتعارف بر بازدهی و سلامت کارگران تاثیر مستقیم دارد و باعث بالا بردن سختی کار آنها می‌شود.

در طب کار عوامل فیزیکی زیان اور محیط پرتو به عواملي گفته مي شود که ماهیت انرژي دارند و مي توانند بر سلامت كاركنان اثرات سوء به جاي بگذارند . این عوامل را بطور كلي به ۵ دسته زیر تقسیم مي كنند:

این عوامل عموما به دلیل كاركرد تجهیزات ، ماشین آلات و تكنولوژي هاي صنعتي و آزمایشگاهي ایجاد شده و
بایستي اقدامات كنترلي در خصوص آنها انجام گیرد.

 

پرتوها

در بیان طب کار عوامل فیزیکی زیان اور محیط پرتو ها ابتدا به ارایه تعریف پرتو ها می پردازیم .

پرتو ها ، گونه اي از انرژي هستند که در خلاء مي توانند منتشر شوند . پرتوها را بطور كلي به دو دسته پرتوهاي یونساز و غیر یونساز طبقه بندي مي كنند .

پرتوهاي یونساز پرتوهایي هستند که هنگام عبور از یك ماده بواسطه انرژي زیاد و یا داشتن بارالكتریكي موجب یونیزه شدن محیط مي گردند.این پرتوها به مراتب از پرتوهاي غیر یونساز خطرناكتر هستند. نظیر پرتوهاي ایكس و گاما ( که ماهیت موجي دارند ) و یا پرتوهاي آلفا ( كه ماهیت ذره اي دارند ).

پرتوهاي غیر یونساز موجب یونیزه شدن محیط نمي شوند مثل پرتو ماوراءبنفش ، مادون قرمز ،امواج میكروویو و امواج رادیویي . این پرتوها بدلیل داشتن انرژي موجب آسیب رساني به بافتهاي بدن مي شوند .

  1. پرتوهاي یونساز :
    امروزه از پرتوهاي ایكس وگاما براي مقاصد پزشكي و صنعتي بطور گسترده اي استفاده مي شود. نفوذ پذیري این پرتوها موجب شده است تا در پزشكي براي تشخیص و درمان بیماریها مورد استفاده قرار گیرند همچنین در رادیوگرافي هاي صنعتي از این پرتوها براي تعیین كیفیت محصولات استفاده مي شود . این پرتوها بعلاوه پرتوهاي آلفا،بتا و نوترون در آزمایشگاههاي تحقیقاتي و نیز هسته اي مورد استفاده قرار مي گیرند .
اثرات ناشي از پرتوهاي یونساز :
این اثرات را مي توان به دو دسته اثرات زودرس و اثرات دیررس به شرح زیر تقسیم نمود.
اثرات زودرس:

این اثرات در اثر پرتوگیري حاد ( جذب پرتو به مقدار زیاد و بصورت یكباره ) در بدن ایجاد شده و شامل موارد زیر
مي باشد.

  •  آسیب هاي مراكز خونساز : که بصورت كاهش سلولهاي سفید در خون ظاهر مي شود و در نتیجه فرد در اثر
    عفونت از پا در مي آید . در این حالت مرگ تقریبا در مدت ۱۰ تا ۲۱ روز فرا مي رسد.
  • آسیب هاي دستگاه گوارش : در این حالت پرتوها باعث آسیب دیدگي بافت پوششي دستگاه گوارش و
  • در نتیجه خونریزي داخلي مي شود . در این حالت مرگ ۳ تا ۵ روز بعد از پرتوگیري فرا مي رسد.
  • آسیب هاي دستگاه اعصاب مركزي : پرتوگیري خیلي زیاد موجب آسیب دیدگي سلولهاي عصبي در مغز شده
    و مي تواند در مدت چند ساعت منجر به مرگ شود.
اثرات دیررس :

این اثرات در اثر پرتوگیري مزمن ( جذب پرتو به مقدار كم ولي بصورت مداوم و مرتب ) بوجود مي آید.
برخي از این اثرات در نسل هاي بعدي ظاهر مي شود که به  آن آثار ژنتیكي مي گویند .آثار ژنتیكي
مي تواند بصورت تغییرات كروموزمي ظاهر گردد .

بعضي دیگر از آثار دیررس پرتوهادر همان فرد ظاهر مي شود كه مهمترین این آثار عبارتند از :

  • سرطان
  • آب مروارید
  • كاهش طول عمر
حدود مجاز مواجهه با پرتوهاي یونساز :

معمولا بًراي بیان حدود مجاز این پرتوها از واحد رم(Rem) استفاده میشود؛
این واحد بیانگر انرژي جذب شده در واحد جرم جسم و با توجه به آثار زیست شناختي پرتوها مي باشد.
در واقع هر قدر انرژي جذب شده بیشتر باشد و پرتو داراي آثار زیست شناختي مخرب تر باشد افزایش مي یابد.
Rem مقدار حدود مجاز مواجهه با این پرتوها عموما بًراي دو دسته از افراد بیان مي شود :

  • افراد شاغل که بطور حرفه اي با پرتو سروكار دارند ؛ میزان مجاز پرتوگیري براي این گروه حدود ۵/۲رم در سال است.
  • افراد معمولي جامعه : میزان مجاز پرتوگیري براي این گروه یك دهم حدود مجاز براي افراد شاغل است.

حفاظت در برابر پرتوهاي یونساز :

حفاظت در برابر این پرتوها به معني اطمینان حاصل كردن از این است که پرتوگیري افراد در حد مجاز مي باشد . حفاظت در برابر این پرتوها به سه روش كلي زیر صورت مي گیرد .

  • كاهش زمان مواجهه
  • افزایش فاصله فرد تا منبع تولید پرتو
  • حفاظت گذاري بین منبع تولید پرتو و فرد بطوریكه میزان پرتو جذب شده درافراد كاهش یابد.
  1. پرتوهاي غیر یونساز :

این پرتوها بخشي از امواج الكترومانیتیك هستند که انرژي آنها براي یونیزاسیون محیط كافي نمي باشد .
امروزه این پرتوها داراي كاربردهاي مخابراتي و صنعتي گوناگون مي باشند . برخي از مهمترین این پرتوها عبارتند از :

  • پرتو ماوراء بنفش : امواج در طول موج ۱۰۰ تا ۴۰۰ نانومتر هستند . این پرتوها داراي دو منبع طبیعي (نور خورشید ) و مصنوعي ( منابع مصنوعي مثل قوس الكتریك مورد استفاده در جوشكاري یا كوره هاي قوس الكتریك) مي باشند . همچنین از این پرتو براي استرلیزاسیون لوازم بهداشتی ، داروها و .. نیز استفاده مي شود. این پرتوها داراي دو دسته آثار پوستي و چشمي ميباشد .
    که برخي از آثار پوستي آن بدخیم است . مقدار مجاز مواجه با پرتو فرابنفش براي ۸ ساعت كار در روز است .
  • پرتو مادون قرمز : این پرتوها امواجي با طول موج ۷۵۰ نانومتر تا ۱ میلي لیتر مي باشند . مهم ترین كاربرد آن در فیزیوتراپي است .
    همچنین در كوره هاي حرارتي نیز مقدار زیادي از پرتو ساطع مي گردد . این پرتو نیز داراي دو دستع آثار پوستي و چشمي است .
    که اثر چشمي آن بصورت آب مروارید ظاهر مي گردد و مهمترین اثر این پرتو محسوب مي شود .

 

برای دیدن مشابه در طب کار به بلاگ مراجعه کنید.

ما را در نقشه گوگل پیدا کنید .

برچسب‌ها:, , , , , , , ,

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *